VN-comité dringt aan op stabiele financiering voor wetenschappelijk orgaan over straling

De Vierde Commissie van de Algemene Vergadering van de VN heeft een ontwerpresolutie goedgekeurd waarin wordt opgeroepen tot voorspelbare financiering voor het Wetenschappelijk Comité van de Verenigde Naties inzake de effecten van atoomstraling. Personeels- en middelenbeperkingen vertraagden het werk van het comité en leidden tot uitstel van de jaarlijkse zitting tot 2027.

De commissie keurde de tekst op 21 oktober zonder stemming goed. Ze prijst het werk van het wetenschappelijke orgaan en dringt erop aan dat het reguliere budget volstaat voor de geplande activiteiten, met inachtneming van maatregelen om de liquiditeitsproblemen van de VN aan te pakken. Ook moedigt ze lidstaten die daartoe in staat zijn aan vrijwillige bijdragen te leveren.

In het ontwerp wordt kennisgenomen van het uitstel van de 73e zitting van het comité en opnieuw gewezen op de noodzaak van jaarlijkse zittingen, zodat de rapporten de nieuwste bevindingen kunnen weerspiegelen. Het ontwerp verzoekt de secretaris-generaal van de VN de Algemene Vergadering tijdens haar 82e zitting een lijst te verstrekken van staten die belangstelling hebben om lid te worden van het comité. Dat verzoek breidt het comité op zichzelf niet uit, vertelde voorzitter Sarah Baatout de afgevaardigden.

Baatout zei dat het comité bewijsmateriaal beoordeelt over de medische, gezondheids- en milieueffecten van atoomstraling, in plaats van beleid voor te schrijven of veiligheidsnormen vast te stellen. Het brengt deskundigen samen die door 31 lidstaten zijn voorgedragen. Volgens haar had het comité beoordelingen aangenomen over epidemiologische studies naar ioniserende straling en kanker, en over effecten op de bloedsomloop. Personeelstekorten, beperkte middelen en operationele verstoringen hadden ander werk vertraagd.

De vertegenwoordiger van België zei dat het ontwerp de secretaris-generaal ook verzoekt de organisatorische verantwoordelijkheid voor het comité over te dragen van het VN-Milieuprogramma naar een ander kantoor, met behoud van het secretariaat in Wenen.

Afgevaardigden uit verschillende landen en regionale groepen riepen op tot stabiele middelen en administratieve ondersteuning. Namens Canada, Australië en Nieuw-Zeeland omschreef de vertegenwoordiger van Nieuw-Zeeland de beoordelingen van het comité als een belangrijke basis voor op bewijs gebaseerde besluitvorming over gezondheid en milieu. De vertegenwoordiger van de EU benadrukte het werk van het comité rond medische blootstelling en de voorbereiding op nucleaire en radiologische noodsituaties. De Russische afgevaardigde zei daarentegen dat het orgaan uitsluitend wetenschappelijk moet blijven en verzette zich tegen uitbreiding van zijn activiteiten.