Burnhams streven naar nauwere banden met de EU stuit op vragen over regels en politiek

Andy Burnham zal naar verwachting tijdens een top tussen het VK en de EU in Brussel op 20 november streven naar nauwere banden. Zijn bereidheid om te overwegen dat het VK ooit weer lid wordt van de EU roept lastige vragen op over regels, vrij verkeer en politieke steun.

Naar verwachting levert de top afspraken op over voedselnormen, emissiehandel en visa voor jongeren. Een persoon die bekend is met de onderhandelingen vertelde de BBC dat het pakket „90%” compleet was, terwijl een EU-bron zei dat de partijen nog onderhandelden over een voorgesteld maximum voor visa voor jongeren: de EU had 150.000 plaatsen voorgesteld en het VK 50.000.

Burnham heeft erkend dat het VK bij nauwere afstemming meer EU-regels zou moeten volgen. Volgens het artikel heeft hij een terugkeer naar de EU ook als mogelijkheid op lange termijn voorgesteld, al is het niet de bedoeling dat de top beslist of het VK weer lid moet worden.

Dat onderscheid is belangrijk: terugkeer naar de interne markt zou andere verplichtingen met zich meebrengen dan de beperktere afspraken waarover nu wordt gesproken. Voormalig Brexit-onderhandelaar van de EU Michel Barnier heeft gezegd dat het VK niet kan kiezen welke van de vier vrijheden van de interne markt het aanvaardt. Lidmaatschap zou vrij verkeer van personen betekenen, naast dat van goederen, diensten en kapitaal, en zou de vroegere Britse korting op de EU-begroting niet herstellen. Barnier waarschuwt voor de voorwaarden van een mogelijke terugkeer naar de interne markt zet dat standpunt uiteen.

Volgens de BBC kunnen sommige bedrijven voorstander zijn van nauwere banden, terwijl andere wellicht terughoudend zijn om afspraken opnieuw tegen het licht te houden die ze sinds de Brexit al hebben aangepast. De BBC noemt ook steun voor een terugkeer naar de EU bij sommige Labour-politici en leden van andere partijen, maar haalt daarnaast een voormalige Labour-minister aan die waarschuwt dat de kwestie de partij kan verdelen.

Conservatief leider Kemi Badenoch bekritiseerde de verwachte overeenkomst en zei dat Burnham zijn onderhandelingspositie had prijsgegeven. Richard Tice, plaatsvervangend leider van Reform UK, beschuldigde hem ervan te proberen Groot-Brittannië „via de achterdeur” terug in de EU te brengen. Volgens het BBC-verslag zou een mogelijke terugkeer ook het debat over de kosten van EU-lidmaatschap en immigratie opnieuw aanwakkeren.

De afspraken van de top kunnen een eerste aanwijzing geven van hoever het VK en de EU toenadering kunnen zoeken. Op zichzelf zullen ze de omstreden vraag niet beantwoorden of het VK opnieuw lid moet willen worden.