Democraten staan voor een beslissende strijd om de toekomst van de partij

Democraten gaan de tussentijdse verkiezingen in de VS in met kans op een meerderheid in het Congres, maar de partij heeft moeite duidelijk te maken waar ze voor staat, behalve dat ze tegen president Donald Trump is. De strijd tussen de centristische en progressieve vleugels kan de koers van de partij nog lang na de verkiezingsdag bepalen.

De omstandigheden zijn gunstig voor de partij: Trumps populariteit is laag, de oorlog met Iran en de stijgende benzineprijzen zijn impopulair, en de regeringspartij heeft bij 18 van de afgelopen 20 tussentijdse verkiezingen zetels in het Huis van Afgevaardigden verloren. Toch zijn ook de Democraten impopulair, waardoor Republikeinen de gebruikelijke trend kunnen doorbreken.

De interne discussie gaat zowel over beleid als over de verkiezingsstrategie. Progressieven willen een scherpere breuk met het partijestablishment, met onder meer universele gezondheidszorg en kinderopvang en een hardere opstelling tegenover Israël. Meer centristische Democraten stellen dat vergaande voorstellen kiezers kunnen afschrikken die de voorkeur geven aan geleidelijke veranderingen of hun particuliere zorgverzekering willen behouden.

De verdeeldheid was zichtbaar in Michigan, waar de progressieve kandidaat Abdul El-Sayed de voorverkiezingen won, ondanks tegenstand van partijleiders. Zijn aanhangers zien de uitslag als bewijs dat een uitgesproken progressief kiezers kan mobiliseren in een staat waar de strijd spannend is. Centristen wijzen juist op kandidaten als Roy Cooper in North Carolina en Jon Ossoff in Georgia, die volgens hen een bredere aantrekkingskracht op kiezers hebben.

De oorlog in Gaza is een ander twistpunt geworden. Sommige Arabisch-Amerikaanse kiezers die in 2024 op Trump stemden vanwege het beleid van de regering-Biden ten aanzien van Israël, zeggen dat ze hun keuze nu heroverwegen, aangemoedigd door El-Sayeds kritiek op Israël. Tegelijkertijd zeggen Joodse Democraten die zich als zionist identificeren dat ze vrezen uit de coalitie van de partij te worden gedrukt.

Gezondheidszorg is een volgende graadmeter. Volgens peilingen waar de BBC naar verwijst, is een meerderheid van de Democraten voorstander van een universeel zorgstelsel, terwijl de meeste Republikeinen daartegen zijn. Partijgematigden zeggen dat kiezers universele dekking kunnen steunen en tegelijk hun bestaande verzekering willen behouden. Zij stellen dat het verlagen van de kosten op dit moment urgenter is.

Een overwinning van de Democraten zou niet beslechten welke factie het sterkste recht heeft om de partij te leiden. Analisten die de BBC sprak, verwachten dat concurrerende groepen na de verkiezingen de overwinning aan zichzelf zullen toeschrijven. De discussie zal waarschijnlijk doorwerken in de strijd om de Democratische presidentsnominatie van 2028.