Nederlands onderzoek documenteert schade die samenhangt met vroegere regels voor wijziging van de geslachtsregistratie

Een onderzoek van de Radboud Universiteit, gepresenteerd op 8 oktober, documenteert lichamelijke, psychische en sociale schade die is beschreven door mensen die te maken kregen met de vroegere Nederlandse regels voor het wijzigen van de geslachtsregistratie. De onderzoekers stellen vast dat de voorwaarden mensen konden dwingen te kiezen tussen documenten die overeenkwamen met hun genderidentiteit en het behoud van zeggenschap over hun huwelijk, medische behandeling of vruchtbaarheid. [1] [2]

Volgens de vroegere wet moesten aanvragers tot 1 april 2001 ongehuwd zijn. De eisen voor lichamelijke aanpassing, voor zover medisch of psychologisch gerechtvaardigd, en onomkeerbare onvruchtbaarheid bleven van kracht tot 1 juli 2014. Sommige geïnterviewden vertelden dat ze eerder dan gewenst of tegen hun wil grote operaties ondergingen om documenten te krijgen die overeenkwamen met hun genderidentiteit. Anderen stelden hun transitie uit of hadden jarenlang geen bijgewerkte documenten omdat ze niet aan de onvruchtbaarheidseis wilden voldoen. [1] [2]

Het rapport is gebaseerd op 28 diepgaande interviews die tussen juni 2024 en februari 2025 zijn afgenomen: 24 met trans personen en vier met intersekse personen. De auteurs, M. Van Bavel, M. Hülsken en L. Bosveld, zeggen dat de deelnemers niet representatief zijn voor iedereen die door de wet is geraakt. Hoewel intersekse personen formeel buiten het beoogde toepassingsgebied van de wet vielen, zeggen de onderzoekers dat sommigen in de praktijk met dezelfde medische eisen te maken kregen. [2]

De auteurs maken onderscheid tussen kritiek op verplichte voorwaarden en kritiek op de zorg zelf. Geïnterviewden beschreven genderbevestigende zorg en wettelijke erkenning als essentieel en soms levensreddend. [2]