Nederlandse regering wil de rijksdienst tegen 2035 jaarlijks met €3,5 miljard bezuinigen

De Nederlandse regering wil in 2027 €900 miljoen bezuinigen op de centrale overheid, oplopend tot €3,5 miljard per jaar vanaf 2035, als onderdeel van een streven om de staat eenvoudiger, efficiënter en kleiner te maken. Naar verwachting leidt de bezuiniging over meerdere jaren tot ongeveer 25.000 minder arbeidsplaatsen bij de rijksdienst, zegt de regering.

Staatssecretaris Eric van der Burg zette de voorstellen uiteen in een brief aan het parlement. Politie en defensie behoren tot de diensten die buiten de bezuinigingen vallen; bovendien worden niet alle delen van de overheid in gelijke mate geraakt. De regering zegt dat de gedetailleerde besparingen worden uiteengezet in de voorjaarsnota.

Het plan combineert besparingen met veranderingen in de publieke dienstverlening en de werkwijze van de overheid. De regering wil jaarlijks minstens 500 regels schrappen of vereenvoudigen, een toets invoeren voor nieuwe regels en onderzoeken of ministeries moeten aantonen dat bestaande regels noodzakelijk blijven. Ook wordt overwogen of sommige regels automatisch kunnen vervallen.

Voor de publieke dienstverlening wil de regering dat mensen en bedrijven met de overheid te maken krijgen via een meer geïntegreerd systeem. Overheidsorganisaties moeten gegevens soepeler delen, zegt zij, zodat mensen geen informatie hoeven aan te leveren die de overheid al heeft. Binnen twee jaar moet een wettelijk kader worden ontwikkeld voor het delen van gegevens ter ondersteuning van proactieve dienstverlening.

Andere voorstellen zijn onder meer het terugbrengen van het aantal permanente adviesorganen, momenteel 28, en adviescommissies, naar schatting ongeveer 150. Ook wil de regering de ongeveer 400 beleidsevaluaties die jaarlijks worden uitgevoerd, verminderen. Het doel is één werkplek per twee ambtenaren. De regering zegt in het eerste kwartaal van 2027 doelen en besparingsplannen vast te stellen voor het gebruik van kunstmatige intelligentie om de productiviteit te verbeteren.

De regering zegt dat binnen zes maanden een meerjarenplan voor de toekomst van de rijksdienst volgt, gebaseerd op aanbevelingen van de Commissie Toekomstige Werkwijze Overheid. Hoe de besparingen precies worden gerealiseerd, is nog niet bekendgemaakt.