VN-afgevaardigden dringen aan op krachtiger optreden om het humanitair oorlogsrecht te handhaven nu oorlogvoering verandert

Tijdens een vergadering van een comité van de Verenigde Naties drongen afgevaardigden uit verschillende landen er bij regeringen op aan de naleving van het internationaal humanitair recht te versterken. Zij wezen daarbij op de veranderende oorlogvoering en de risico’s van nieuwe technologieën. Ook beschreven zij nationale maatregelen, zoals militaire training, wetgeving en plannen voor de bescherming van burgers.

De bespreking vond plaats op 16 oktober in de Zesde Commissie van de Algemene Vergadering, die zich boog over de status van aanvullende protocollen bij de Verdragen van Genève. Volgens het VN-verslag van de vergadering riepen sprekers op tot zowel hernieuwde politieke inzet als praktische stappen om de regels van oorlogsvoering toe te passen [1].

De vertegenwoordiger van Zuid-Afrika zei dat conflicten complexer werden en steeds vaker in stedelijke gebieden werden uitgevochten, waardoor burgers meer risico liepen. Zij drong aan op regulering van wapens en technologieën om te voorkomen dat deze de verwoestingen van oorlog vergroten.

De vertegenwoordiger van de Republiek Korea benadrukte dat nationale wettelijke, bestuurlijke en politieke maatregelen nodig zijn, vooral nu kunstmatige intelligentie en andere opkomende technologieën zich ontwikkelen. De vertegenwoordiger van El Salvador riep op tot meer inzicht in de manier waarop bestaande bescherming onder het humanitair recht van toepassing is op nieuwe situaties.

Afgevaardigden benadrukten ook het belang van uitvoering in eigen land. De vertegenwoordiger van Nigeria zei dat het land het humanitair recht had opgenomen in de opleiding en operationele regels voor de strijdkrachten en veiligheidsdiensten, en dat mensen die tijdens operaties tegen opstanden werden vastgehouden, overeenkomstig de wet werden behandeld. De vertegenwoordiger van Armenië beschreef een actieplan voor 2025–26 met het Internationaal Comité van het Rode Kruis, met daarin cursussen voor militair personeel.

Andere sprekers richtten zich op de bescherming van civiele infrastructuur. De vertegenwoordiger van Egypte waarschuwde ervoor het begrip ‘objecten voor tweeërlei gebruik’ aan te voeren om de categorie militaire doelen uit te breiden met essentiële voorzieningen, zoals elektriciteitsnetwerken, water- en sanitaire systemen en telecommunicatie. De vertegenwoordiger van Polen schetste het werk van de overheid en de publieke en private sector aan waarschuwingen, evacuaties, schuilplaatsen en hulpdiensten.

De vertegenwoordiger van Ierland zei dat de eerbiediging van het internationaal humanitair recht verder was verslechterd en dat burgers de zwaarste gevolgen van oorlogvoering ondervonden. De vertegenwoordiger van Mexico riep staten op hun toezeggingen en inspanningen te hernieuwen om de Verdragen van Genève en het internationaal gewoonterecht na te leven.