De meeste voormalige zzp’ers vinden binnen drie maanden nieuw werk

Meer dan de helft van de mensen die in Nederland stoppen als zzp’er, vindt binnen drie maanden betaald werk. Velen gaan in een andere sector of in een ander beroep werken, blijkt uit een analyse van De Nederlandsche Bank (DNB). De cijfers wijzen erop dat de afname van het aantal zzp’ers vooral leidt tot verschuivingen op de arbeidsmarkt, en niet zozeer tot werkloosheid. [1]

Medio 2026 was het aantal mensen voor wie zelfstandig werk de belangrijkste baan was met ongeveer 131.000 gedaald ten opzichte van de piek van bijna 1,3 miljoen eind 2024. Volgens DNB wordt slechts 7% van de voormalige zelfstandigen werkloos, een vergelijkbaar aandeel als in voorgaande jaren.

Ongeveer een derde gaat aan de slag in een vaste baan of in een functie met uitzicht op een vast contract, terwijl een vergelijkbaar grote groep tijdelijk of ander flexibel werk vindt. Sommigen worden ook ondernemer met personeel.

De verschuivingen bestaan niet alleen uit een overstap naar een dienstverband met hetzelfde werk. Bijna de helft van de voormalige zzp’ers die een andere baan vinden, wisselt van sector. Zij gaan vaak werken in de zorg en welzijn, bij de overheid of in het onderwijs, of in de handel, het vervoer en de horeca. Bijna 40% zit een kwartaal later in een andere beroepsgroep.

DNB waarschuwt dat een verandering van de geregistreerde sector of het beroep niet noodzakelijk betekent dat iemand heel ander werk doet. Een deel van de verschuivingen kan komen doordat banen vóór en na een overstap anders worden ingedeeld.

De afname van het aantal zzp’ers valt samen met de hervatting van actieve controles door de Belastingdienst op schijnzelfstandigheid per 1 januari 2025. DNB zegt echter dat de gegevens niet vastleggen waarom mensen stoppen als zelfstandige. Daardoor kan niet worden vastgesteld of strengere handhaving de belangrijkste oorzaak was. De bank ziet wel relatief veel overstappen tussen zelfstandig werk en werk in loondienst in sectoren waar schijnzelfstandigheid vaak ter discussie staat, waaronder de zorg, de bouw, facilitaire dienstverlening en zakelijke dienstverlening.

Volgens DNB laat de analyse zien waar voormalige zzp’ers terechtkomen, maar niet hoe hun inkomen, productiviteit of arbeidsomstandigheden na de overstap veranderen.