Voormalige gevangenen beschuldigen Russische gevangenisbewakers van mishandeling van vrijgelaten Amerikaan Stephen Hubbard

Twee voormalige Oekraïense gevangenen hebben de BBC verteld dat de 74-jarige Amerikaan Stephen Hubbard, die deze week door Rusland werd vrijgelaten, tijdens zijn detentie door bewakers werd geslagen en vernederd. Hun verklaringen beschrijven wat er volgens hen met hem is gebeurd tussen zijn gevangenneming in Oekraïne in 2022 en zijn vrijlating op 21 oktober.

Ihor Shyshko, een gevangengenomen Oekraïense militair, zei dat hij zag en hoorde hoe bewakers Hubbard sloegen en dat ze hem harder aanpakten omdat hij Amerikaan was. In de gevangenis van Pakino waren Hubbards knieën en voeten bedekt met beschadigde huid, zei Shyshko. Hij herinnerde zich dat hij Hubbard hielp met het aanleggen van verband, omdat die te zwak was geworden om dat zelf te doen. Shyshko beschuldigde de bewakers ook van seksuele vernedering, uithongering en ontoereikende medische zorg.

Dmytro Khyliuk, een Oekraïense journalist, zei dat hij in een eerdere gevangenis, Novozybkov, hoorde hoe bewakers Hubbard bedreigden en bespotten. Hij dacht dat Hubbards gezondheid achteruitging, omdat hij diens klachten hoorde en merkte dat de bewakers hem vaker opriepen om een arts te zien. Beide mannen kwamen Hubbard later tegen in Pakino.

Shyshko uitte vergelijkbare beschuldigingen in interviews met AFP die in oktober 2024 werden gepubliceerd, toen Hubbard nog in Russische hechtenis zat. Hij vertelde AFP dat hij getuige was geweest van mishandelingen en vernederingen. Over elektrische schokken in Pakino zei hij echter dat Hubbard hem daarover had verteld; hij zei niet dat hij die schokken zelf had gezien. Zijn eerdere relaas dateert van vóór Hubbards vrijlating, maar het is een ander interview met dezelfde getuige, geen tweede ooggetuige van die incidenten.

Een rechtbank in Moskou veroordeelde Hubbard in oktober 2024 tot zes jaar en 10 maanden gevangenisstraf op beschuldiging van huurlingenschap. Russische aanklagers beschuldigden hem ervan voor Oekraïne te hebben gevochten; zijn juridische team ontkende dat hij aan militaire activiteiten had deelgenomen. Na zijn vrijlating vertelde zijn zus Patricia Hubbard Fox aan Associated Press dat hij was uitgehongerd en zwaar mishandeld. Kremlinwoordvoerder Dmitri Peskov zei dat zorgen over zijn gezondheid hadden bijgedragen aan het besluit hem vrij te laten en dat Hubbard al onwel was voordat hij in Russische hechtenis kwam. Die verklaring maakt niet duidelijk wat er in de gevangenis met hem is gebeurd.

Khyliuk beschuldigde de autoriteiten daarnaast ervan Hubbard in Pakino verborgen te hebben gehouden voor bezoekers van het Internationale Rode Kruis, om zijn toestand te verbergen. In reactie op vragen van de BBC zei het Internationale Comité van het Rode Kruis dat het verzoekt om iedere gedetineerde te mogen bezoeken op plaatsen waar het toegang krijgt. De organisatie zegt dat haar laatste bezoek aan gedetineerden in Rusland in 2024 was, maar haar verklaringen stellen niet vast of afgevaardigden Pakino hebben bezocht of dat Hubbard voor hen verborgen werd gehouden. Na zijn terugkeer naar de VS werd Hubbard meegenomen voor een medische beoordeling; wat hij mogelijk over zijn behandeling zal zeggen, is nog onbekend.