Waarom Lagerhuisleden speculeren over vervroegde verkiezingen, ondanks Burnhams ontkenningen

De geruchten over vervroegde algemene verkiezingen zijn toegenomen na de eerste begroting van Andy Burnham als premier, ondanks zijn herhaalde verzekering dat er binnen de komende 12 maanden geen verkiezingen komen.

De speculatie draait om de timing van maatregelen die minister van Financiën John Healey heeft aangekondigd, waaronder hulp bij de energierekening en huisvesting. Sommige Lagerhuisleden zien die als een poging om een gunstig moment voor verkiezingen te creëren; anderen wijzen erop dat de energietoeslag slechts tot de zomer geldt. Conservatief leider Kemi Badenoch heeft vragen gesteld bij die timing, terwijl de BBC opmerkt dat de druk van de energiekosten voor huishoudens mogelijk afneemt als het warmer wordt.

De Liberal Democrats zeggen dat zij de kans op verkiezingen op 10 december op 30% schatten en de partij voorbereiden op vervroegde verkiezingen. Reform UK-leider Nigel Farage heeft gesuggereerd dat er in mei verkiezingen kunnen komen. Sommige Labour-parlementsleden zijn er zo van overtuigd dat vervroegde verkiezingen mogelijk zijn, dat ze medewerkers hebben opgedragen zich voor te bereiden op verkiezingen in de eerste helft van volgend jaar.

Maar veel van de publieke speculatie komt van politici van de oppositie, en Burnham heeft uitdrukkelijk verkiezingen in het komende jaar uitgesloten. Een ervaren Conservatief die door de BBC werd geciteerd, zei dat het terugkomen op die nadrukkelijke ontkenningen de politieke positie van de premier zou kunnen schaden.

Er zijn ook praktische risico’s voor Labour. De BBC meldt dat de economische vooruitzichten moeilijk blijven, waarbij naar verwachting de huishoudinkomens zullen dalen en de rente zal stijgen. Sommige Labour-parlementsleden vinden dat de begroting te voorzichtig was om als verkiezingsprogramma te dienen, terwijl anderen zeggen dat de regering moeilijke keuzes moet maken in plaats van verkiezingen uit te schrijven om daarvoor een mandaat te vragen.

Burnham heeft nog bijna drie jaar voordat er verkiezingen moeten worden gehouden; de uiterste datum is augustus 2029. Ook moet hij nog een tienjarenplan voor de hervorming van de staat presenteren, terwijl besluiten over de ouderenzorg en de relatie van het VK met de EU nog moeten worden genomen. Vervroegde verkiezingen kunnen hem een persoonlijk mandaat opleveren, maar de uitslag staat allerminst vast: Theresa May schreef in 2017 vervroegde verkiezingen uit terwijl ze in de peilingen voorstond, maar verloor de meerderheid van de Conservatieven.